దీపావళీ ఐదు రోజుల పండుగ !!
దీపావళీ పండుగ శుభాకాంక్షలు !!
1 - ధన్వంతరీ త్రయెాదశి - వాడుకలో ధన త్రయెాదశి
అని అంటూ ఆ రోజు బంగారం కొనాలనే ఆశ పడుతున్నాం
కానీ ఆరోజు "ఆయుర్వేదానికి, ఆరోగ్యానికి మూల పురుషుడు
శ్రీమన్నారాయణ స్వరూపుడు అయిన "ధన్వంతరీ భగవాన్"
జయంతి ! పాల సముద్రం చిలికిన సమయంలో చేతిలో
అమృతభాండముతో అవతరించాడు !!
2 - నరక చతుర్దశి - నరక యాతనల నుండి రక్షించమని
యముడి ప్రీతి కొరకు మరియు పితృదేవతల ప్రీతి కొరకు ముందు దక్షిణ దిశలో దీపాన్ని వెలిగించి మిగతా అన్ని దీపాలను వెలిగించాలి ! నరకుడు చనిపోయిన రోజు కూడా
ప్రాక్జ్యోతీషపురం(నేటి అస్సాము) ను పాలించే ' నరకుడు'
నర రూప రాక్షసుడు దేవీ ఉపాసకుడు కానీ దేవిని వామాచారంలో క్షుద్రపూజలు చేసి అనేక అధ్భుతశక్తులను
సంపాదించి దేవతలను కూడా ఓడించాడు ! వాడు ప్రతీ
అమావాస్య- పౌర్ణమికి నవ యవ్వన రాచ కన్యలను బలి
ఇచ్చేవాడు ! కాముకత్వంతో అనభవించేవాడు ! నరకుని
చెరసాలలో వేలాది అందమైన మహిళలు బందీలుగా వుండేవారు ! ఆది వరాహ మూర్తికి - భూదేవికి కలిగిన
సంతానమే ఈ నరకుడు తామస ప్రవృత్తితో జనించాడు !
శ్రీకృష్ణ భగవానుడు - సత్యభామ(భూదేవీ అవతారం)తో
కలసి గరుడారూడుడై వచ్చి శక్తి ఉపాసకుడైన నరకుని
శక్తి (సత్యభామ) సహకారంతో సంహరించాడు !
నరకుని పీడ విరగడైంది కావున ఇది 'నరక చతుర్దశి' !!
3 - దీపావళీ - రావణ సంహారం తర్వాత సీతారాములు
అయెాధ్యకు వచ్చిన శుభ సంధర్భఁగా దీపావళి జరుపు
కోవాటం , నరకుని బాధలనుండి విముక్తి లభించిన ఆనందం
లో దీపావళిని జరుపుకోవటం అనాదిగా వస్తున్న ఆచారం !!
దీపం - లక్ష్మీ స్వరూపం - ఐశ్వర్య స్వరూరం - జ్ఞానస్వరూపం
అందుకే మనం దీపావళీ రోజు లక్ష్మీపూజలు చేస్తాము !!
వ్వాపారస్తులు కొత్త లెక్కలు వ్రాసుకుంటారు !!
4 - బలి పాఢ్యమి - వామనావతారంలో శ్రీమన్నారాయణుడు
బలి చక్రవర్తిని 'మూడు అడుగుల' నేలను దానమడిగాడు !
వామన వటువు కు దానమిచ్చాడు బలి, "ఇంతింతై వటుడింతై
నభోరాశిపై నల్లంతై" అన్నట్లుగా ఒకపాదంతో భూమిని, ఇంకోపాదంతో
ఆకాశాన్ని ఆక్రమించిన 'త్రివిక్రముడు' వేరొక పాదంతో బలిని పాతాళానికి అణచాడు !
సంవత్సరానికి ఒకసారి బలి పాడ్యమి రోజున బలి భూలోకానికి వచ్చి
ఇక్కడి దీపకాంతులను చూసి మనమంతా సుఖశాంతులతో వుండాలని
ఆశీర్వదించి వెలతాడట ఇదీ ఆయనకు వామనుడిచ్చిన వరం !!
5 - యమద్వితీయ - సూర్యభగవానునికి యముడు - శని
దేవుడు ఇద్దరు పుత్రులు ! యమున అనే ఒక పుత్రిక కలదు !
యముడు - యమున ఇద్దరూ అన్నా చెల్లెలు కదా ! తన
పని (జీవులను ఆయువు మూడిన తర్వాత తన యమపాశం తో
ఈడ్చుక వచ్చి వారి వారి కర్మాను సారం వారి వారికి తగినన శిక్షలు
విధించే పని)లో పడి పాపం చెల్లెలింటికి వెళ్ళటం
లేదు యముడు !! చెల్లి బతిమాలింది ఒకసారి మా ఇంటికి రా అన్నయ్యా !!
అని కార్తీక శుద్ఘ విదియ రోజు తీరిక చేసుకుని తన చెల్లెలింటికి వెల్లి హాయిగా
కొద్ది సేపు వుండి భోజనం చేసి వచ్చాడు యముడు !! చెల్లెలైన యముున అన్నయ్యను ఒక
వరం అడిగింది ! ఎవరైతే ఈరోజు చెల్లెలింటికి వెల్లి చెల్లెలికి కట్నకానుకలిచ్చి
వాల్లింట్లో భోజనం చేసి వస్తారో వారికి యముని బాధలు లేకుండా చేయి అని అడిగింది !!
ఈ యమునమ్మనే యమునా నది ! కృష్ణ భక్తురాలు !
"భగినీ హస్త భోజనం" పేరుతో ఉత్తర భారతంలో ఈ పండుగ
ఇప్పటికీ జరుపుకుంటారు !! ఇదీ ఐదు పండుగల కథ !!
విశ్వశాంతి వర్ధిల్లును గాక ! శుభమ్ భూయాత్ !
దీపావళీ పండుగ శుభాకాంక్షలు !!
1 - ధన్వంతరీ త్రయెాదశి - వాడుకలో ధన త్రయెాదశి
అని అంటూ ఆ రోజు బంగారం కొనాలనే ఆశ పడుతున్నాం
కానీ ఆరోజు "ఆయుర్వేదానికి, ఆరోగ్యానికి మూల పురుషుడు
శ్రీమన్నారాయణ స్వరూపుడు అయిన "ధన్వంతరీ భగవాన్"
జయంతి ! పాల సముద్రం చిలికిన సమయంలో చేతిలో
అమృతభాండముతో అవతరించాడు !!
2 - నరక చతుర్దశి - నరక యాతనల నుండి రక్షించమని
యముడి ప్రీతి కొరకు మరియు పితృదేవతల ప్రీతి కొరకు ముందు దక్షిణ దిశలో దీపాన్ని వెలిగించి మిగతా అన్ని దీపాలను వెలిగించాలి ! నరకుడు చనిపోయిన రోజు కూడా
ప్రాక్జ్యోతీషపురం(నేటి అస్సాము) ను పాలించే ' నరకుడు'
నర రూప రాక్షసుడు దేవీ ఉపాసకుడు కానీ దేవిని వామాచారంలో క్షుద్రపూజలు చేసి అనేక అధ్భుతశక్తులను
సంపాదించి దేవతలను కూడా ఓడించాడు ! వాడు ప్రతీ
అమావాస్య- పౌర్ణమికి నవ యవ్వన రాచ కన్యలను బలి
ఇచ్చేవాడు ! కాముకత్వంతో అనభవించేవాడు ! నరకుని
చెరసాలలో వేలాది అందమైన మహిళలు బందీలుగా వుండేవారు ! ఆది వరాహ మూర్తికి - భూదేవికి కలిగిన
సంతానమే ఈ నరకుడు తామస ప్రవృత్తితో జనించాడు !
శ్రీకృష్ణ భగవానుడు - సత్యభామ(భూదేవీ అవతారం)తో
కలసి గరుడారూడుడై వచ్చి శక్తి ఉపాసకుడైన నరకుని
శక్తి (సత్యభామ) సహకారంతో సంహరించాడు !
నరకుని పీడ విరగడైంది కావున ఇది 'నరక చతుర్దశి' !!
3 - దీపావళీ - రావణ సంహారం తర్వాత సీతారాములు
అయెాధ్యకు వచ్చిన శుభ సంధర్భఁగా దీపావళి జరుపు
కోవాటం , నరకుని బాధలనుండి విముక్తి లభించిన ఆనందం
లో దీపావళిని జరుపుకోవటం అనాదిగా వస్తున్న ఆచారం !!
దీపం - లక్ష్మీ స్వరూపం - ఐశ్వర్య స్వరూరం - జ్ఞానస్వరూపం
అందుకే మనం దీపావళీ రోజు లక్ష్మీపూజలు చేస్తాము !!
వ్వాపారస్తులు కొత్త లెక్కలు వ్రాసుకుంటారు !!
4 - బలి పాఢ్యమి - వామనావతారంలో శ్రీమన్నారాయణుడు
బలి చక్రవర్తిని 'మూడు అడుగుల' నేలను దానమడిగాడు !
వామన వటువు కు దానమిచ్చాడు బలి, "ఇంతింతై వటుడింతై
నభోరాశిపై నల్లంతై" అన్నట్లుగా ఒకపాదంతో భూమిని, ఇంకోపాదంతో
ఆకాశాన్ని ఆక్రమించిన 'త్రివిక్రముడు' వేరొక పాదంతో బలిని పాతాళానికి అణచాడు !
సంవత్సరానికి ఒకసారి బలి పాడ్యమి రోజున బలి భూలోకానికి వచ్చి
ఇక్కడి దీపకాంతులను చూసి మనమంతా సుఖశాంతులతో వుండాలని
ఆశీర్వదించి వెలతాడట ఇదీ ఆయనకు వామనుడిచ్చిన వరం !!
5 - యమద్వితీయ - సూర్యభగవానునికి యముడు - శని
దేవుడు ఇద్దరు పుత్రులు ! యమున అనే ఒక పుత్రిక కలదు !
యముడు - యమున ఇద్దరూ అన్నా చెల్లెలు కదా ! తన
పని (జీవులను ఆయువు మూడిన తర్వాత తన యమపాశం తో
ఈడ్చుక వచ్చి వారి వారి కర్మాను సారం వారి వారికి తగినన శిక్షలు
విధించే పని)లో పడి పాపం చెల్లెలింటికి వెళ్ళటం
లేదు యముడు !! చెల్లి బతిమాలింది ఒకసారి మా ఇంటికి రా అన్నయ్యా !!
అని కార్తీక శుద్ఘ విదియ రోజు తీరిక చేసుకుని తన చెల్లెలింటికి వెల్లి హాయిగా
కొద్ది సేపు వుండి భోజనం చేసి వచ్చాడు యముడు !! చెల్లెలైన యముున అన్నయ్యను ఒక
వరం అడిగింది ! ఎవరైతే ఈరోజు చెల్లెలింటికి వెల్లి చెల్లెలికి కట్నకానుకలిచ్చి
వాల్లింట్లో భోజనం చేసి వస్తారో వారికి యముని బాధలు లేకుండా చేయి అని అడిగింది !!
ఈ యమునమ్మనే యమునా నది ! కృష్ణ భక్తురాలు !
"భగినీ హస్త భోజనం" పేరుతో ఉత్తర భారతంలో ఈ పండుగ
ఇప్పటికీ జరుపుకుంటారు !! ఇదీ ఐదు పండుగల కథ !!
విశ్వశాంతి వర్ధిల్లును గాక ! శుభమ్ భూయాత్ !
ధన్యవాధములు
శ్రీకంఠం రమణయ్య
